W dzisiejszym wpisie odpowiemy na pytanie, czy Lasy Państwowe mogą przejąć grunt leśny
oddany w użytkowanie wieczyste podmiotowi prywatnemu? Na samym wstępie warto przypomnieć, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1356 z późn. zm.) [dalej: u.o.l.] lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. W przypadku gdy grunty te znajdują się w posiadaniu innych jednostek należy jednak dążyć do uregulowania stanu prawnego takich nieruchomości zgodnie z art. 4 ust. 1 u.o.l.
Warto też podkreślić, że od ww. zasady ustawodawca w art. 4 ust. 2 pkt 1-3 u.o.l. wprowadza trzy wyjątki, które odnoszą się do:
- lasów będących w użytkowaniu wieczystym parków narodowych,
- Lasów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa
- Lasów będących w użytkowaniu wieczystym na mocy odrębnych przepisów.
W praktyce oznacza to, że sytuacja, w której podmiot prywatny jest użytkownikiem wieczystym gruntów leśnych Skarbu Państwa, jest prawnie akceptowalna. Zasada, że zarządcą tych gruntów powinny być Lasy Państwowe, nie ma w tym przypadku zastosowania.
Jeśli chodzi o nabycie i zbycie gruntów leśnych przez Lasy Państwowe, regulacje te zostały szczegółowo uregulowane w u.o.l. Brak w niej jednak specjalnych przepisów, które umożliwiałyby przejęcie prawa użytkowania wieczystego gruntów leśnych należących do Skarbu Państwa od podmiotu prywatnego i przekształcenie go w zarząd przysługujący Lasom Państwowym.
Ewentualne nabycie zarządu takiego gruntu byłoby możliwe na zasadach ogólnych, np. w przypadku nabycia użytkowania wieczystego (np. od konkretnego podmiotu) po zastosowaniu prawa pierwokupu, ewentualnie po wygaśnięciu użytkowania wieczystego. Ważne jest jednak podkreślenie, że użytkowanie wieczyste może wygasnąć z upływem okresu ustalonego w umowie lub w przypadku rozwiązania umowy przed upływem tego okresu. Rozwiązanie umowy użytkowania wieczystego przed upływem ustalonego okresu jest jednak możliwe jedynie w przypadku naruszenia warunków umowy przez użytkownika wieczystego.
Podsumowując, sytuacja, w której podmiot prywatny jest użytkownikiem wieczystym gruntów leśnych należących do Skarbu Państwa, jest prawnie dozwolona, a jednocześnie brak jest przepisów, które pozwoliłyby Lasom Państwowym przejąć zarząd nad takimi gruntami leśnymi.
